Wanneer je paard zijn hoofd kantelt, ziet dat er altijd een beetje onlogisch uit. En toch heeft je paard daar echt een goede reden voor.

Wanneer kantelt je paard zijn hoofd?

Het kantelen van zijn hoofd doet je paard meestal niet wanneer je ‘gewoon’ rechtdoor rijdt. Het is vaak in een wending, een volte, tijdens het wijken of zijgangen zoals schouder binnenwaarts, travers of appuyeren.

Kantelen doet je paard (meestal) naar één zijde. Hij kantelt dus niet beide kanten op, maar naar één kant veel duidelijker.

 

Het probleem erkennen

In het begin, bij de lagere klasses, ondervind je zelf misschien nog niet zo duidelijk hinder van het kantelen. En misschien wordt het ook niet zo duidelijk vermeld op je protocol. Toch moeten alle alarmbellen aan gaan wanneer je paard dit doet.

Je paard probeert je namelijk iets duidelijk te maken. Er is overduidelijk iets aan de hand. En wanneer je dit signaal van je paard niet oppikt om er een oplossing voor te vinden kom je jezelf na een tijdje stug doortrainen keihard tegen.

Hoe meer je gaat vragen van je paard, hoe groter het probleem wordt van een gekanteld hoofd. Je gaat steeds duidelijker merken dat je paard scheef is in zijn lijf en niet fijn zijn oefeningen door loopt.

De snelle oplossing tegen kantelen

Ik zou je natuurlijk aan een super snelle oplossing kunnen helpen. Gewoon wat harder aan de tegenovergestelde teugel trekken helpt namelijk best goed. Maar toch raad ik je dat af. Ik doe niet aan korte termijn oplossingen. Helemaal niet voor problemen die een lange termijn oplossing vragen. En het kantelen van het hoofd vraagt overduidelijk om een lange termijn oplossing. Gebruik de snelle oplossing dus niet tegen het kantelen!

De oorzaak van het kantelen van het hoofd van je paard

Zoals je van me gewend bent los ik problemen graag op bij de oorzaak en niet bij het gevolg. Je moet dus eerst goed weten wat er aan de hand is, wat probeert je paard je nou eigenlijk te vertellen wanneer hij zijn hoofd kantelt?

Kenmerken bij je paard wanneer hij zijn hoofd kantelt

Een paard die zijn hoofd kantelt vertoont verschillende kenmerken. Herken jij er één of meerdere? Ga dan zeker met de lange termijn oplossing aan de slag.

 

Specifieke kenmerken bij het kantelen van het hoofd

  • Bij het kantelen van het hoofd is zijn neus (onderste gedeelte van het hoofd) verder naar binnen gedraaid dan zijn oren (bovenste gedeelte van het hoofd).
  • Hij kantelt zijn neus (meestal) naar de holle zijde. Dit is de kant waar hij (over het algemeen) makkelijker inbuigt, maar moeilijker de teugel aanneemt.
  • Zijn oren zijn niet op gelijke hoogte.
  • Wanneer je paard rechts hol is kantelt zijn neus naar rechts en is zijn linkeroor lager dan zijn rechteroor.

Algemene kenmerken ie het kantelen van het hoofd met zich mee brengt

  • Scheefheid in het lijf van je paard
  • Niet voldoende ‘over de rug’ lopen
  • Niet goed in aanleuning, geen zachte afkauwende mond, vaak strakke en droge mond
  • Ongelijke druk op de teugels
  • Niet voldoende in balans
  • Duidelijke voorkeurskant
  • Geneigd om in een vaste houding (krul) te lopen, waarbij het lijkt of het paard nageeft maar waar in feite geen werkelijke aanleuning en nageeflijkheid is
  • Paard hangt op de teugel of drukt zich juist op vanuit zijn nek
  • Onvoldoende aan de hulpen
  • Niet gelijkzijdig in oefeningen (ene kant gaat makkelijker dan andere kant)
  • Wegzakken van het zadel naar één zijde
  • Scheef zitten van de ruiter
  • Inknikken van de ruiter in de zij
  • Beugel verliezen aan één zijde
  • Ruiter houdt ene been verder naar voor/achter dan andere been
  • Voorkeurskant voor linker/rechter galop, wendingen en oefeningen

Herkende je een aantal specifieke of algemene kenmerken? Werk dan niet stug door met allerlei oefeningen die bij allerlei klasses horen. (ook niet als je start gerechtigd bent of winstpunten in een bepaalde klasse hebt behaald!) Je moet echt eerst de basisopleiding van je paard verder vervolgen voordat jullie naar de ‘universiteit’ gaan.

Basis basis basis

Zoals vrijwel altijd bij een probleem (in dit geval het kantelen van het hoofd) is het heel goed om eerst na te gaan waar de oorzaak ligt voordat je met een oplossing aan de slag kan gaan. Herkende je bovenstaande kenmerken bij je paard of jezelf? Dan kun je nu met de oplossing beginnen. En die ligt in de basis. (Wat dit precies inhoudt laat ik je graag in een ander artikel weten, maar je kan je er vast een voorstelling van maken :))

De twee belangrijkste oorzaken bij het kantelen van het hoofd van je paard

De belangrijkste oorzaak van het kantelen van het hoofd is scheefheid van je paard. Niet per se in zijn hoofd, maar ook (vooral) in zijn lijf. Het rechtrichten van je paard in zijn lijf zal dus direct van invloed zijn op het rechter houden van zijn hoofd.

Het werken aan een correcte aanleuning en nageeflijkheid is ook een heel belangrijk punt. Deze twee elementen (rechtrichten en aanleuning verbeteren) zijn essentieel in het rechter maken van je paard (en zijn hoofd).

In het volgende artikel zal ik stap voor stap met je doornemen wat je precies moet doen om het kantelen van het hoofd van je paard op te lossen.

Om dat artikel zo goed mogelijk te kunnen schrijven hoor ik heel graag van je wat je herkende in dit artikel bij jezelf en je paard. Zeker even je reactie achter laten hieronder dus! Dan beloof ik dat ik je zo goed mogelijk help bij het verbeteren van de aanleuning en rechtgerichtheid van je paard!

Stap 3: Training zonder ruiter gewicht

Hierna begint de eigenlijke training pas.

Zelf vind ik het belangrijk om goed te kijken wat het paard doet bij training zonder ruiter op zijn rug. De eerste dagen longeer ik een nieuw trainingspaard dus. Het liefst met een dubbele longe. Dit vergt wel behoorlijk wat handigheid. Binnenkort zal ik trainingen hiervoor organiseren, want ik heb gemerkt dat hier toch wel behoefte aan is bij veel ruiters. (laat dat me even weten in dat geval!)

Het longeren met dubbele longe helpt heel goed bij het herstellen van een goede aanleuning en een correcte trainingshouding. (mits de longeur handig is hierbij, anders helpt het natuurlijk voor geen klap)

Stap 4: Training mét ruiter

Afhankelijk van de verbetering die een paard laat zien na de fysiotherapeut, paardentandarts, harnachement aanpassing en longeren ga ik rijden.

Tijdens het rijden werk ik aan vier onderdelen: de taktmatigheid van een paard, de ontspanning, de aanleuning/nageeflijkheid en de rechtgerichtheid.

Het paard moet gehoorzaam zijn aan mijn beenhulpen. Twee benen is naar voren en één been is opzij. Niets meer en niets minder. Hierbij werk ik aan de gehoorzaamheid en takt. In alle overgangen terug moet een paard naar voren denken. Hij mag dus niet al zelf in stap vallen, maar ik moet overal in de overgang het gevoel hebben dat ik direct weer naar voren weg kan rijden.

Het ‘naar mijn hand toerijden’ helpt me het paard ontspannen te krijgen en beter in de aanleuning. Door hier heel bewust op te trainen, en links en rechts zoveel mogelijk gelijkzijdigheid na te streven komt een paard steeds beter in balans. Ik wil een paard echt ‘op eigen benen’ en in balans hebben. Hij moet in alle gangen en zowel linksom als rechtsom echt ‘over de rug nageeflijk’ zijn. Moeilijke termen die ik niet allemaal uitgebreid kan uitleggen in dit ene artikel helaas.

Alle stappen gezamenlijk zal je steeds een beetje meer naar de oplossing brengen van het kantelen van het hoofd van je paard. Hoe je er zelf als ruiter op zit, recht of scheef, is natuurlijk ook van invloed. Ook dit is dus een heel wezenlijk onderdeel van de training. Niet alleen gericht op het paard, maar ook op de ruiter. Let goed op of je niet inknikt links of rechts. En of je in zowel de linker- als de rechtergalop hetzelfde gevoel kan bereiken. Alsof je paard vanuit de schoft omhoog springt, een bolletje wordt, en zijn achterbenen naar zijn neus wil steken. Ook in de wendingen moet er gelijkheid zijn. Linksom en rechtsom moet even makkelijk te rijden zijn.

Kortom; Wanneer je paard zijn hoofd kantelt ga je eerst na of je paard lichamelijk in orde is. Vervolgens check je kritisch je harnachement. Daarna komt de training zonder gewicht (en onbalans) van de ruiter aan de dubbele longe, en als laatste ga je rijden waarbij je streeft naar gelijkzijdigheid, takt, ontspanning, aanleuning en rechtgerichtheid.

Deel de inspiratie via social media en mijn blog via onderstaande links!

©Hester Bransen, Ruitergevoel 2019

Dit artikel mag je gebruiken voor tijdschriften en websites...

....en het kost niets! Het enige dat ik je vraag is om de volgende tekst toe te voegen aan het artikel (met een werkende link naar mijn website): "Door Hester Bransen van Ruitergevoel. Meer ruitergevoeltips zijn te vinden in het E-book ‘De vier elementen van een correcte houding en zit', dat je gratis kan aanvragen op www.ruitergevoel.com "

25 Reacties

  1. Sylvia

    Een van mijn paarden houdt zijn hoofd soms scheef als je aan een los halstertouw wandelt. Hij strekt dan zijn neus helemaal en draait zijn hals. Ik heb geen voorkeurszijde opgemerkt.
    Onder het zadel of met de lange lijnen doet hij dit niet.

    Gr, Sylvia

    Antwoord
  2. Leny van Dijk

    Hoi Hester
    Mijn paard kantelt ook haar hoofd
    Ik rijd haar in het begin met lange teugel zodat ze ontspannen warm loopt
    Daarna probeer ik de teugels korter te maken ,maar ze protesteert hier tegen en gaat dan haar hoofd kantelen , meestal naar rechts , dat likt dus niet en ga dan weer met een losse teugel verder
    Wat doe ik verkeerd ???
    Groetjes Leny

    Antwoord
  3. Wia

    Mijn pony doet het wel bij rechtrichten aan de hand. Sinds 2 verhuizingen in korte tijd heeft hij door stress wat meer spanning in zijn lijf. Hij heeft denk ik nog wat tijd nodig. Met rijden bijna geen last van maar ik vraag dan ook nog bijna niks.

    Antwoord
  4. Sandra verhoef

    1/3/4/5/6/7/8/9/10 herken ik allemaal nu ik noodgedwongen een paar weken moet stappen. Een paar voelde ik al wel in net rijden endaar probeer ik aan te werken maar nu in stap ben ik heel erg met het rechterrichten bezig en mijn paard kijkt vaak iets meer naar links en die kant buigt hij beter maar pakt teugel toch minder aan. Ben nu in stap beel erg aan net werk met rechterrichten op de tweede hoefslag, goed mijn binnenbeen er aan en schouder goed controleren door die goed recht voor achterlijf te plaatsen. Moeilijk maar tegelijkertijd pikt hij het wel goed op.

    Antwoord
  5. Onah

    Hallo,
    Mijn paard wil altijd zijn hoofd naar rechts kantelen, waardoor hij moeilijk te sturen is vooral als ik naar links wil draaien. De druk op mijn teugels is ook niet gelijk aangezien ik meer druk moet geven op mijn linkerteugel dan mijn rechterteugel om hetzelfde effect te hebben. Tijdens het rijden op linkerhand wil ik hem rijden op linkerstelling maar dat lukt niet echt en ik heb soms het gevoel dat hij mijn hand niet aanvaard, aangezien hij dan zijn neus in de lucht steekt, niet meer nageeflijk loopt en ik niet veel kan doen. Mijn lesgever zegt dan dat ik niet te veel druk moet geven op mijn binnenteugel, maar als ik dit niet doe loopt hij met zijn hoofd de hele tijd langs de buiten (rechter) zijde.
    Gr Onah

    Antwoord
  6. Daphne

    Mijn verzorgpaard kantelt haar hoofd meestal in een wending rechtsom, gaat vaak gepaard met het wegdrukken van haar schouder. Maar dat ze belabberd over haar rug loopt en scheef is weet ik maar ik vraag me af of ik daar concreet iets aan kan doen zolang ik zelf de basis als ruiter nog niet beheers, zij diverse gezondheidsklachten heeft en ze maar weinig serieus aan het werk gezet wordt.

    Antwoord
  7. Marcel Jacobs

    Heel mooi om de bevindingen over het kantelen van het hoofd van je paard te lezen. Wat ik echter mis is een bezoek aan de paardentandarts of gebitsverzorger. Menig paard kantel met zijn hoofd omdat hij eenvoudig last heeft van zijn gebit. Ik denk een gemiste kans als we dit punt niet meenemen in bovenstaand betoog.

    Groet, Marcel

    Antwoord
  8. Femke

    Mijn paard is hol aan de linkerkant dus buigt daar heel snel en kantelt dan gemakkelijk. Hierbij gaat zijn neus meer de rechterkant op en zijn linkeroor komt lager. Rechts heeft hij moeite met buigen, dus probeer ik hem eerst recht te krijgen en de spieren te ontspannen. Mensen rond mijn zeggen altijd dat ik heel recht zit op mijn paard, maar ik merk toch dat ik knik ik mijn rechterheup, kan dat een mede oorzaak zijn van het kantelen en moeilijk buigen? Mvg, Femke

    Antwoord
    • Jessica

      Dit lijkt exact mijn verhaal. Ik verlies ook wel eens mijn rechterbeugel. En zit rechtsom makkelijker ( vooral in galop)
      Heb jij nog reactie gehad?

      Antwoord
  9. nikki

    Heel herkenbaar! Mijn merrie is (sinds ze vorig jaar is geopereerd aan een gebroken griffelbeen) erg scheef en kantelt vaak haar hoofd. Ook aan de longe doet ze dit op 1 hand. Idd zakt ook mijn zadel scheef naar 1 kan en heb ik vaak ongelijke teugeldruk. Ik ben me er goed van bewust dat dit een probleem is en ben al bezig met ostheopatie en lessen aan de hand werken. Ik ben onwijs benieuwd hoe jij ons verder kan helpen met je artikel!

    Antwoord
  10. wendy

    mijn paard kantelt soms zijn hoofd tijdens het appuyeren ,hij is zeer sterk rechts,zadel zakt scheef naar links .schoudebinnenwaarts rechts gaat goed ,schouderbinnenwaarts links wil hij wel eens over de schouderrechts uitwijken

    Antwoord
  11. Nanny

    Hoi Heteren,

    Mijn paard is links gebogen en kantelt zijn hoofd met het wijken voor de linker kuit.

    Groet, Nanny

    Antwoord
  12. Grace

    Mijn paard kantelt ook soms in de training en proef. Ik voel en zie het zelf, maar een ‘echte’ oplossing hebben we nog niet gevonden. Ze kantelt met haar neus naar buiten linksom, terwijl haar linker buiging in het lijf er wel beter uitziet dan de rechter. Ze kantelt rechtsom niet (ook niet naar binnen). Ze doet t vooral met voltes in draf, niet bij zijgangen. In het algemeen loopt ze snel te diep en is met achterhand gebruik een aandachtspunt. Ik hoop dat mijn feedback nuttig is. Heb eventueel ook een filmpje van een recente wedstrijd. Ik rijd nu L1, genoeg winst voor L2 maar wil dit soort probleempjes eerst oplossen voor ik overstap. Groetjes Grace

    Antwoord
  13. Francine

    Mijn paard kantelt zijn hoofd vaak in rechtergalop. Hij hangt dan meestal wat op de teugel. Ik heb moeite om mijn rechterbeen lang te maken en mijn zadel zakt naar links. Ik denk ook dat mijn linkerbeen te veel naar voor komt.

    Antwoord
  14. ingrid smit

    Hoi Hester

    Di probleem heb ik op dit moment ook.
    Hij heeft op dit moment een enorme voorkeurshouding .
    Hij maakt zijn rechterkant lang en zijn linkerkant hol.
    Waarbij hij dus ook gaat kantelen .
    We proberen hem rechter te maken en dan gaat hij kantelen
    Fysio is geweest en er zit vooruitgang in.
    Ik ben benieuwd naar je tips

    Groetjes Ingrid

    Antwoord
  15. jacquelien

    Niet altijd goed over de rug en zadel zakt naar de holle kant

    Antwoord
  16. diana van melick

    Mijn paard is links gesteld is in het verleden recht gesteld via klasieke dressuur bij de vorige eigenaar .
    Ik heb het laten singeren omdat ik niet goed wist hoe recht te stellen.
    Ze strekt de hals wel goed naar beneden wil het liefst super langr teugels,
    en doet naar een zijde de oefeningen stijf, Tandarts is een week geleden geweest.
    hartelijk dank voor de super fijne tips tot nu toe
    Diana

    Antwoord
  17. Karin

    Scheefheid in het lijf van je paard
    Niet voldoende ‘over de rug’ lopen
    Niet goed in aanleuning, geen zachte afkauwende mond, vaak strakke en droge mond
    Ongelijke druk op de teugels
    Niet voldoende in balans
    Duidelijke voorkeurskant
    Geneigd om in een vaste houding (krul) te lopen, waarbij het lijkt of het paard nageeft maar waar in feite geen werkelijke aanleuning en nageeflijkheid is
    Paard hangt op de teugel of drukt zich juist op vanuit zijn nek
    Onvoldoende aan de hulpen
    Niet gelijkzijdig in oefeningen (ene kant gaat makkelijker dan andere kant)
    Voorkeurskant voor linker/rechter galop, wendingen en oefeningen
    Springt moeilijk in de rechtergalop aan.

    Antwoord
  18. Joli

    Ik herken het probleem. Sinds een jaar ben ik begonnen met het rechtrichten.
    Daarvoor was het een paard wat zelfs met slofteugel gereden werd, niet aan de teugel te krijgen.
    Nu heeft ze nog steeds dr nukken maar is met sprongen vooruit gegaan. Ontspanning heeft de overhand genomen.

    Antwoord
  19. Siementje

    Ik herken het probleem erg duidelijk! Ongelijke druk op teugels, op 1 kant naar buiten gooien zodat je niet lekker op beide zitbeenknobbels kunt zitten en tegen het been plakken. oefenen met rechtrichten dus. Ik oefen veel vierkante voltes, wissel af met stelling naar buiten en rij op de binnenhoefslag.

    groetjes Siementje

    Antwoord
  20. Hennie

    Hallo,
    Onze acht jarige D pony had er ook wat last van nadat hij na een jaar vakantie (bij vorige eigenaar) terug aan het werk gezet werd. Eerst even de tanden laten verzorgen door een paardentandarts en lijkt het dat het probleem met kantelen veel beter is. Hij blijft een moeilijke en gemakkelijke kant hebben maar dat kan de tandarts niet oplossen, wel het ontwijken van bit en druk door een pijnlijke mond. Wij laten de tanden ieder jaar controleren. Vaak de oplossing van verschillende problemen die je er niet kan uitrijden.

    Antwoord
  21. margot van Vliet

    Mijn paard kantelt in het wijken voor het linker been, links is zijn holle kant en hij loopt graag over de linker schouder weg en wordt langer na een pas of 2-3. Wanneer ik hem daarin begrens en probeer op te vangen en te sluiten reageert hij met kantelen. De zijwaartse beweging gaat verloren. Ik maak hem dan recht met mijn buitenbeen voor, dan weer sluiten en schakelen op een volte 10meter.
    Inmiddels weet ik dat hij opzij moet willen en ik niet moet drukken (of trekken), dus scherpere reactie op mijn hulp met linker been. Dit oefen ik dmw scherp pasje opzij op de volte (recht er tussen) met de achterhand.
    Mijn nieuwe zadel doet trouwens ook wonderen!

    Antwoord
  22. Rianne Molenaar

    Hoi Hester,

    Helaas zijn er bij mij best wel wat punten herkenbaar icm het hoofd kantelen. Ik ben nu heel hard aan het werk om mijn paard recht te krijgen en de aanleuning gaat ook al beter. Maar toch ben ik heel benieuwd naar jou oplossingen voor langer termijn 😉

    Heel graag zie ik je artikel verschijnen

    Groetjes Rianne Molenaar

    Antwoord
  23. Rachelle

    mijn paard kantelt ook al een tijdje heel erg op de linkerhand en ik word er in de proef nu ook flink voor gestraft. dus zou heel graag willen weten hoe ik hieraan kan werken.

    Antwoord
  24. Nina

    Mijn paard kantelt Sinds een tijd zijn hoofd. hij heeft dit nooit gedaan maar zijn zadel heeft een tijdje verkeerd gelegen en sindsdien is dit ontstaan. om te beginnen is mijn zadel nu aangepast , ik denk erover om hem ook weer even te laten masseren zodat alles weer goed los is. maar ik wil ook graag kijken of het probleem niet bij mij ligt. als ik hem met langere teugel goed los rijd met zn neus netjes naar beneden en over de rug is er niks aan de hand en ook in de Galop en stap kan ik hem goed rijden ook als ik hem wat meer oppak in zijn houding. maar als ik hem in de draf oppak begint hij met het kantelen van zijn neus naar de rechterkant. dit is erg vervelend omdat ik dan niet goed door kan rijden en ik vind het voor hem vervelend omdat hij mij waarschijnlijk slecht begrijpt en ik wil hem geen pijn doen of slechte dingen aanleren.

    Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *